دسته‌بندی نشده

بیماری بروسلوز

بیماری بروسلوز

بروسلوز یکی از مهم­ترین و شایع­ترین بیماری مشترک بین انسان و دام می­باشد. میزان شیوع تب مالت در انسان ارتباط مستقیم با شیوع بروسلوز در دام­ دارد. به همین علت، برای جلوگیری از خسارات اقتصادی و بهداشتی این بیماری، کنترل و یا ریشه کنی آن در حیوانات امری مهم و اجتناب ناپذیر می­باشد.

بروسلوز

انسان ممکن است از طریق بروسلا ملی تنسیس از طریق بز، گوسفند (در میش و بز ماده باکتری بروسلا ملی تنسیس و در قوچ­ها بروسلا اوویس باعث بیماری می‌شود) ؛ بروسلاآبورتوس از گاو؛ بروسلاسوئیس از خوک؛ بروسلاکنیس از سگ و بروسلا ماریس از پستانداران دریایی به بیماری تب مالت مبتلا شود. ولی بروسلا ملی تنسیس متداول­ترین عامل این بیماری در انسان است که از طریق دام­های اهلی به انسان منتقل می­شود. در واقع در هر منطقه‌ای از جهان که پرورش گوسفند و بز رایج باشد این بیماری متداول می­شود. بیماری حاصل از بروسلا ملی تنسیس بسیار خطرناک و کشنده است. به طور عمده این بیماری از طریق مصرف شیرخام یا پنیر تهیه شده از شیر غیر پاستوریزه گوسفند و بز ایجاد می‌گردد ولی در بسیاری از نواحی که گوسفند و بز در کنار گاو پرورش داده می‌شوند یا از مراتع و چراگاه‌های مشترک استفاده می‌کنند انتقال این بیماری توسط گاو نیز ممکن است صورت پذیرد.

در ادامه به بررسی این بیماری در گوسفندان می­پردازیم. بیماری بروسلوز در گوسفندان با نام سقط جنین واگیر مرسوم است. نام های دیگر این بیماری تب مواج، تب دیوانه و تب مدیترانه­ای است. همانطور که پیش از این گفته شد، عامل این بیماری باکتری بروسلا است که داری گونه­های متعدد است که دو گونه بروسلا ملی تنسیس و بروسلا اویس در گوسفند بیماری زا هستند و سبب سقط جنین در دام، کاهش وزن، کاهش تولید، عقیمی و نازایی می شوند. بروسلوز از دو بعد بهداشتی و اقتصادی در بحث گوسفندداری حائز اهمیت است. این باکتری در تمام فصول وجود دارد اما همه گیری آن در فصل تولیدمثل و شیردهی یعنی پاییز و بهار بیشتر از سایر فصول است.

علائم

بروسلا در موارد نادر موجب مرگ گوسفند می شود اما باید توجه داشت عامل بیماری می تواند در کبد، طحال، رحم و غدد لنفاوی جای گرفته و حالت مزمن به خود بگیرد. از علائم این بیماری می­توان به تورم پستان، التهاب مفاصل، کاهش وزن، ضعف و سستی، سرفه­های خشک و کوتاه اشاره کرد. قابل ذکر است سقط جنین و کاهش باروری از بارزترین علائم این بیماری است. اکثر سقط جنین­ها در چهارمین ماه آبستنی رخ می دهد. سقط جنین ممکن است یک بار اتفاق بیوفتد اما معضل اصلی مزمن شدن بیماری با و یا بدون علائم و توانایی انتقال آن به سایر دام­های گله است.

روش های انتقال

دام مبتلا به بروسلوز هنگام سقط جنین، عامل بیماری را به طور وسیع از طریق ترشحات رحمی دفع می کند؛ اندام های جنین سقط شده نیز منشا دیگر گسترش باکتری می­باشد و باید سریع معدوم شود. گوسفند آلوده به باکتری بروسلا به مدت دو ماه عامل بیماری را به صورت متناوب از شیر دفع می کند. منشا دیگر این باکتری، ادرار دفع شده توسط حیوان آلوده می­باشد. در دام نرعامل آلودگی در دستگاه تناسلی حیوان جای گرفته و می­تواند از طریق جفتگیری به سایر دام­ها منتقل شود. معمول­ترین راه انتقال بیماری در دام­ها از طریق گوارش و خوردن مواد دفعی آلوده و یا لیسیدن جنین سقط شده است. ذرات معلق میکروب در هوا منجر به انتقال بیماری از طریق تنفس یا چشم می­شود. پوست خراشیده و یا حتی سالم، مجرای سرپستان­ها ، جفت گیری با دام آلوده نیز از دیگر راه های انتقال بیماری می­باشد.

کنترل، پیشگیری، واکسیناسیون

جهت کنترل بیماری بر اساس برنامه مدون همه ساله دام­ های آلوده پس از خونگیری و انجام تست بروسلوز شناسایی ،کشتار و حذف می­شوند. جدا نمودن دام­ های سقط شده از دام ­های دیگر و جلوگیری از تماس مستقیم با ترشحات رحمی وجفت جنین سقط شده نیز از دیگر عوامل ممانعت از گسترش این بیماری می­باشد. درکنار سیاست کشتار و حذف دام آلوده برای جلوگیری از گسترش  بروسلوز در گله باید واکسیناسیون صورت گیرد. واکسیناسیون بروسلوز در بره و بزغاله از سه ماهگی تا یک ماه قبل آبستنی صورت می­گیرد. حیوانات واکسینه شده نیز ممکن است به آلودگی بروسلا مبتلا شوند اما معمولا علائم درمانگاهی آن مانند سقط جنین کاهش می یابد.

امید است این مقاله در جهت آگاه سازی شما عزیزان مفید واقع شده باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *